By Tania Petta 
Καλοκαίρι, μεσημέρι, Ζάκυνθος. Η ουρά έξω από το παγωτατζίδικο δεν λέει να λιγοστέψει — και όμως, πίσω από κάθε μπάλα gelato κρύβεται μια ιστορία αιώνων, αραβικών λεξιλογίων και ιταλικής ευρηματικότητας.
Από τα αρχαία χρόνια στη Σικελία
Πολύ πριν φτάσει στο κύπελλό μας, το παγωτό ήταν απλώς παγωμένη γλύκα: στη Μεσοποταμία, στην Κίνα, στην Αίγυπτο και στη Ρώμη, έφτιαχναν ροφήματα και φρούτα γλυκισμένα με μέλι, ανακατεμένα με χιόνι ή πάγο και φυλαγμένα σε ειδικά χωνευτήρια — τις λεγόμενες “neviere”.
Στον Μεσαίωνα, οι Άραβες διέδωσαν την τέχνη των παγωμένων γλυκών σε όλη τη Μεσόγειο, και μας άφησαν και μια λέξη: το sorbetto (σορμπέ) προέρχεται από το αραβικό sharbat. Από εκεί η συνήθεια πέρασε στη Σικελία, και από τη Σικελία στην υπόλοιπη Ιταλία, όπου άνθισε ιδιαίτερα την εποχή της Αναγέννησης.
Μια βασίλισσα με αδυναμία στο σορμπέ
Η Αικατερίνη των Μεδίκων, όταν έφυγε από τη Φλωρεντία για να παντρευτεί τον βασιλιά της Γαλλίας, δεν άφησε πίσω της τους σεφ της — ανάμεσά τους και έναν ειδικό στα παγωμένα γλυκά. Έτσι το σορμπέ ταξίδεψε κι αυτό, μαζί με τη νύφη, στις γαλλικές αυλές.
Ο Σικελός που άνοιξε το πρώτο gelateria στο Παρίσι
Το 1686, ο Francesco Procopio dei Coltelli, Σικελός στην καταγωγή, άνοιξε στο Παρίσι το περίφημο Café Procope — το πρώτο gelateria στην ιστορία. Εκεί σέρβιρε γρανίτες, σορμπέ και παγωτά φτιαγμένα με μηχανήματα δικής του επινόησης, και το μαγαζί έγινε στέκι διανοουμένων και καλλιτεχνών.
Το χωνάκι είναι κι αυτό ιταλική ιδέα
Λίγους αιώνες αργότερα, ένας ακόμη Ιταλός άφησε το δικό του στίγμα: ο Italo Marchioni, παγωτατζής από το Βένετο που είχε μεταναστεύσει στις ΗΠΑ, σκέφτηκε το 1896 να σερβίρει το παγωτό μέσα σε ένα βρώσιμο χωνάκι από γκοφρέτα — πρακτική λύση για όσους ήθελαν να το απολαύσουν περπατώντας. Κατοχύρωσε την ιδέα με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας το 1903.
Από πολυτέλεια σε καθημερινή απόλαυση
Ανάμεσα στο 1939 και το 1948, ιταλικές εταιρείες λάνσαραν τα πρώτα συσκευασμένα παγωτά σε ξυλάκι — το Pinguino και το Mottarello — ανοίγοντας τον δρόμο για μαζική παραγωγή. Με τη διάδοση των οικιακών καταψυκτών, το παγωτό σε “οικογενειακό” κουβαδάκι έγινε κλασικό σε κάθε ιταλικό σπίτι.
Σήμερα οι Ιταλοί καταναλώνουν κατά μέσο όρο 8 κιλά παγωτού τον χρόνο ο καθένας — και πειραματίζονται με γεύσεις όπως παρμεζάνα, ντομάτα, δεντρολίβανο, μπύρα, ακόμα και φασόλια.
Γιατί σας το λέμε αυτό
Επειδή η ιστορία του gelato είναι μια μικρή μαθήματα ιταλικής γλώσσας και πολιτισμού μέσα σε λίγες παράγραφοι: λέξεις όπως gelato, sorbetto, cono, gelateria κουβαλούν αιώνες ιστορίας .
Πηγή: www.focus.it